Kelvin probeert een planeet te begrijpen die zich niet laat begrijpen, Alfred Issendorf zoekt in het Noorse noorden bewijs voor de theorie van zijn hoogleraar. Hermans schrijft net zo ijzig over wetenschap, twijfel en een natuur die geen antwoord geeft.
Nog een Lem over mensen die op een vreemde planeet stuiten op iets wat ze niet kunnen plaatsen: hier zoekt een kruiser op Regis III naar een verdwenen zusterschip. Meer avontuur en spanning dan Solaris, met hetzelfde kille raadsel.
Gedeeld: beklemmend, ijzige sfeer en langzaam opbouwend
Waar Lem een denkende oceaan neerzet, kiest Clarke een zwarte monoliet en een reis naar Saturnus. Allebei laten ze de mens klein staan tegenover een intelligentie die niet uitlegt wat ze wil, Clarke iets technischer en hoopvoller.
Gedeeld: beklemmend, ijzige sfeer en langzaam opbouwend
Solaris vraagt wat echt is als er mensen rondlopen die er niet horen te zijn; Dick stelt dezelfde vraag met androïden die nauwelijks van mensen te onderscheiden zijn. Grimmiger en vlotter, een klassieker die net zo lang naklinkt.
Gedeeld: beklemmend, langzaam opbouwend en psychologisch
Een astronoom en een taalkundige als vrienden, en een roman die vraagt of de hemel iets terugzegt: Mulisch deelt Lems ambitie om wetenschap en metafysica te verbinden. Veel breder en speelser dan Solaris, maar ook hier gaat het om wat we niet kunnen weten.
Gedeeld: langzaam opbouwend, literair en psychologisch
Kelvin kan zijn eigen waarneming niet meer vertrouwen, en Maarten Klein ook niet: hij is met pensioen en wil ineens weer naar zijn werk. Bernlef vertelt van binnenuit over een geest die wegglijdt, ingetogen en net zo beklemmend als het station boven de oceaan.
Kelvin wordt achtervolgd door een verleden dat hij liever vergat, en bij Claus raakt leraar Victor-Denijs bezeten van een vrouw die hij op een gemaskerd bal in Oostende zag. Een literaire roman vol obsessie en verwarring, Vlaams en barok.
Kelvin kan een oude wond niet loslaten en Lem maakt daar een denkoefening van; Murakami maakt er een stille zoektocht van, jaren nadat een vriendengroep zonder reden de deur dichtgooide. Melancholisch en zonder sciencefiction, met dezelfde vraag hoe goed je een ander kent.
Gedeeld: langzaam opbouwend, literair en psychologisch
Een wetenschapper die zich terugtrekt in zijn werk om niet te hoeven voelen: bij 't Hart is het een bioloog die opgroeide in een streng gereformeerd dorp. Hollandser en persoonlijker dan Lem, met dezelfde eenzaamheid onder de onderzoekersjas.
Gedeeld: langzaam opbouwend, literair en psychologisch
Lem toont een intelligentie waarmee contact bijna onmogelijk is, Clarke reusachtige schepen die ineens boven de wereldsteden hangen. Een klassieker over buitenaards contact en wat het met de mensheid doet, toegankelijker en hoopvoller dan Solaris.
Gedeeld: ijzige sfeer, langzaam opbouwend en literair
Lem vraagt of mensen iets wezenlijk vreemds kunnen accepteren, en Wyndham maakt die vraag klein en pijnlijk: in een boerengemeenschap na de ramp is elke afwijking verdacht. Eenvoudiger verteld, en net zo goed over angst voor het onbekende.
Gedeeld: beklemmend, langzaam opbouwend en psychologisch