Boeken zoals De voorlezer

Waarom deze past

Eén avond in de hongerwinter van 1945 bepaalt de rest van Anton Steenwijks leven, en het boek volgt hem in sprongen door de decennia daarna. Net als bij Michael gaat het om een jongen die later pas begrijpt wat hij heeft meegemaakt, en om schuld die niet netjes te verdelen is.

Gedeeld: psychologisch, oorlog en literair

Waarom deze past

Een jonge bakster raakt bevriend met een vriendelijke oude man, die haar dan bekent dat hij in de oorlog bij de SS diende. Hetzelfde ongemak als bij Schlink: wat doe je met iemand van wie je houdt of die je mag, als je weet wat hij heeft gedaan?

Gedeeld: psychologisch, oorlog en emotioneel

Waarom deze past

Twee bejaarde tweelingzussen, als kind gescheiden, ontmoeten elkaar in een Belgisch kuuroord: de een groeide op in Duitsland, de ander in Nederland. Hun gesprekken over wat een gewone Duitser wist en deed, raken precies aan de vragen die Michael zichzelf stelt.

Gedeeld: psychologisch, historische setting en oorlog

Waarom deze past

Hanna's schuld bekijk je door de ogen van iemand die van haar hield; bij Olyslaegers zit je in het hoofd van een Antwerpse politieman die zelf medeplichtig werd. Dat verschuift het perspectief, maar de vraag wie je bent als je niet ingrijpt, blijft dezelfde.

Gedeeld: psychologisch, oorlog en literair

Waarom deze past

Michael probeert in de rechtszaal te begrijpen wie Hanna was; Hertmans doet iets vergelijkbaars met de vroegere bewoner van zijn eigen Gentse woning, een Vlaamse nazi. Een stille, onderzoekende toon waarin schuld en begrip naast elkaar mogen bestaan.

Gedeeld: psychologisch, oorlog en literair

Waarom deze past

Een meisje van dertien doet op een warme zomeravond in 1935 een uitspraak die drie levens verandert, en het boek volgt de gevolgen tot in de oorlog. Schuld, boete en de vraag of je een fout ooit goedmaakt staan net zo centraal als bij Michael en Hanna.

Gedeeld: psychologisch, literair en emotioneel

Waarom deze past

Een Nederlands echtpaar verbergt tijdens de bezetting een joodse onderduiker en loopt daarna vast in een onverwacht probleem. Kort, nuchter en met een ironische ondertoon, net zo sober als De voorlezer en net zo gericht op wat de oorlog doet met gewone mensen.

Gedeeld: psychologisch, literair en oorlog

Waarom deze past

Een meisje in nazi-Duitsland leert lezen, steelt boeken en leest ze voor aan een joodse man die in de kelder ondergedoken zit. Voorlezen als band tussen twee mensen speelt hier net zo'n grote rol, al is dit boek warmer en vertelt de Dood het verhaal.

Gedeeld: emotioneel, oorlog en historische setting

Waarom deze past

Een blind Frans meisje en een Duitse weesjongen met een talent voor radio's, in hoofdstukken van vaak maar een paar bladzijden. Dat korte ritme leest net zo vlot als Schlink, en ook hier zie je een Duitse jongen die meegaat in iets wat hij pas later overziet.

Gedeeld: korte hoofdstukken, oorlog en emotioneel

Waarom deze past

Minco vertelt in korte, kale hoofdstukken hoe haar joodse familie in de oorlog stukje bij beetje verdwijnt. Je leest het in een avond, en de ingehouden toon die Schlink zo sterk maakt, vind je hier in nog strengere vorm.

Gedeeld: korte hoofdstukken, literair en oorlog

Waarom deze past

Frankrijk in 1940: eerst de chaotische vlucht uit Parijs, daarna een dorp waar een Franse vrouw en een Duitse officier onder één dak wonen. Een liefde over de grens van goed en fout heen, geschreven terwijl de oorlog nog volop gaande was.

Gedeeld: literair, oorlog en emotioneel

Waarom deze past

Een Vlaamse jongen groeit op in een familie die tijdens de bezetting steeds verder naar de collaboratie schuift. Veel dikker en weelderiger dan De voorlezer, maar het kind dat de fouten van de volwassenen pas achteraf begrijpt, herken je direct.

Gedeeld: literair, oorlog en historische setting