Een schrijver die de moraal van zijn tijd op de korrel neemt: Multatuli publiceerde tussen 1862 en 1877 zijn 1282 genummerde Ideeën, van aforisme tot essay. Even prikkelend en tegendraads als het pleidooi voor de mens in De mensheid zij geprezen.
Gedeeld: met humor, langzaam opbouwend en literair
Wie houdt van de manier waarop Grunberg de moraal omdraait, vindt bij Willem Frederik Hermans de scherpste Nederlandse polemist. Deze essays laten zien hoe hij met plezier heilige huisjes omverschopt, net zo ironisch en onverbiddelijk.
Gedeeld: met humor, langzaam opbouwend en literair
Albert Camus stelt de vraag hoe je leeft als niets een hoger doel heeft, en zoekt het antwoord net zo tegendraads als Grunberg in zijn lofrede op de mens. Filosofie in essayvorm, kort genoeg om in een paar avonden te lezen.
Speelse logica als wapen: Charlotte Mutsaers zoekt naar tegenstellingen en verwantschappen en geeft bekende begrippen een nieuwe betekenis. Wie genoot van hoe Grunberg begeerte en wreedheid prijst, vindt hier dezelfde lust om gedachten op hun kop te zetten.
De advocaat van Grunberg verdedigt de mens tegen zijn aanklagers; Marja Pruis neemt juist de rol van aanklager op zich, met essays over vrouwenhaat en wie er bovenaan de pikorde staat. Minder ironisch, wel even scherp, en goed om tegenover dat pleidooi te lezen.
Over God, dood en de mens, met dezelfde droge humor als Grunbergs lofrede: Julian Barnes gelooft niet in God, maar mist Hem wel. Een persoonlijk essay dat je aan het denken zet zonder te preken.
Grunberg leent de vorm van Erasmus, Hilary Mantel richt haar scherpe blik op koningshuizen, schrijvers en zichzelf in deze bundel recensies en essays. Geestig en ongemakkelijk, voor wie houdt van een stem die nergens voor terugdeinst.
Borges denkt in deze essays na over boeken, lezen en schrijvers, en net als Grunberg met Erasmus speelt hij graag met grote voorgangers. Bedachtzamer van toon, met dezelfde lol in een gedachte die steeds een andere kant op draait.
Gedeeld: met humor, langzaam opbouwend en literair
Een essayist die de tijdgeest kritisch bekijkt: volgens Stefan Hertmans leven we in emotionele tijden waarin alles intens moet zijn. Ernstiger dan Grunberg, maar met dezelfde neiging om het gangbare oordeel om te draaien.
Gedeeld: langzaam opbouwend, literair en psychologisch
Connie Palmen verzamelt in deze dikke bundel essays, artikelen, toespraken en lofzangen, deels nooit eerder gedrukt. Persoonlijker dan Grunbergs advocatenpleidooi, maar net zo filosofisch van inslag en net zo graag op zoek naar wat mensen beweegt.
Gedeeld: langzaam opbouwend, literair en psychologisch