Lodewijk Stegman keert verbitterd terug uit Indonesië en vindt geen plek meer in Nederland. Bij Roth komt een soldaat berooid terug en strandt in een hotel waar je verdieping je armoede verraadt; korter en weemoediger, even vervreemd.
Stegman heeft de koloniale oorlog gezien en spuwt erop. Orwell laat een Engelsman in een Birmees stadje vastlopen tussen zijn landgenoten, een even bittere roman over koloniale zelfgenoegzaamheid.
Gedeeld: langzaam opbouwend, literair en psychologisch
De Indiëveteraan van Hermans kijkt terug op het einde van de kolonie; Couperus schreef decennia eerder over een resident op Java die niet gelooft in wat hij niet begrijpt. Samen laten ze zien hoe Nederland zich vergiste in Indië.
Gedeeld: langzaam opbouwend, literair en psychologisch
Stegman veracht alles en iedereen, ook zichzelf. Hesses Harry Haller is net zo'n eenzame dwarsligger die de burgerlijke wereld niet uitstaat, alleen zoekt hij zijn uitweg in mystiek waar Stegman vooral scheldt.
Stegman geeft zijn ouders de schuld van alles wat misging, en bij Dostojevski staan zonen tegenover een vader die ze verachten. Veel dikker en religieuzer, maar met dezelfde felle woede binnen een gezin.
Gedeeld: langzaam opbouwend, literair en psychologisch
Na deze roman over een verbitterde oud-soldaat lees je de eerste verhalenbundel van Hermans, met waan en achterdocht als rode draad. Zes verhalen die laten zien waar de toon van Ik heb altijd gelijk vandaan komt.
Waar Stegman alles afbreekt wat hem lief zou moeten zijn, zoekt Nootebooms Inni Wintrop jarenlang naar iets om in te geloven. Kalmer en ironischer, maar ook een portret van een naoorlogse generatie zonder houvast.
Gedeeld: langzaam opbouwend, literair en psychologisch
Stegman maakt de bootreis terug uit Indonesië als een verbitterd man. Emants laat een rijke weduwnaar juist naar de Oost varen om zijn leven te overdenken, een negentiende-eeuwse roman met dezelfde genadeloze kijk op een man die zichzelf ontleedt.
Ook bij Roth wordt een oud-militair een gewone burger, in een grensstadje, en past hij daar nergens. Net als Stegman is hij een man die vastloopt in zijn eigen rechtlijnigheid; trager en melancholischer.
Stegman wil weg uit de benauwenis van zijn afkomst, en ook de ziekelijke Bennie van Carry van Bruggen wil hogerop. Kort, scherp en psychologisch fijnzinnig over een jongen die zich tekortgedaan voelt.
Gedeeld: langzaam opbouwend, literair en psychologisch
Als kind droomde Stegman van een generaalsloopbaan; Pip droomt bij Dickens van een leven als gentleman. Twee romans over grote jongensdromen die op teleurstelling stuklopen, de ene bitter, de andere breed en vol humor.
Gedeeld: langzaam opbouwend, literair en psychologisch
Hermans plaatst zijn opstandige held in het rumoerige Nederland van rond 1950; Bordewijk duikt in het Amsterdam van vlak voor de Eerste Wereldoorlog. Allebei harde, stilistisch scherpe romans over een stad vol verval en verlangen.