De grafdelver in De vlieger en de sigarenfabrikant van Elsschot zijn allebei kleine mannen die zich schikken in hun lot, gezien met een glimlach. Kort, toegankelijk en net zo tragikomisch, met de whistclub als dorpskerk.
Een man met een beroep dat niet bij hem past: bij 't Hart een protestantse grafdelver op een katholiek kerkhof, bij Verhulst een postbodezoon die bang is voor de post. Allebei droog-komisch, met een hoofdpersoon die je meteen in je hart sluit.
De vlieger maakt van een kerkhof een decor voor humor; Verhulst gaat nog een stap verder en stuurt zijn hoofdpersoon na zijn dood naar een afkickkliniek voor het leven zelf. Luchtig over de dood, met een absurdere opzet.
Gedeeld: met humor, langzaam opbouwend en literair
Ook in De jacobsladder schetst Maarten 't Hart Maassluis en de strenggelovige families eromheen. Minder kerkhof en meer jeugdliefde, met dezelfde ironie en warmte als in De vlieger.
Gedeeld: langzaam opbouwend, literair en toegankelijk
Nescio's Japi en zijn titaantjes kijken net zo licht spottend naar het fatsoenlijke leven als de grafdelver bij 't Hart. Vier korte verhalen, weemoedig en grappig tegelijk, en een klassieker van de Nederlandse literatuur.
't Hart knipoogt in De vlieger naar zijn eigen vader; Van Dis put voor Nathan Sid net zo uit zijn jeugd, in een gezin dat na de oorlog uit Indie naar Nederland kwam. Autobiografisch getint, geestig en weemoedig.
Een grafdelver met een onmogelijke klus aan de ene kant, een pas verhuisd Marokkaans gezin en een opdringerige buurvrouw aan de andere: beide boeken vinden de komedie in het Zuid-Hollandse dagelijks leven. Benali schrijft sneller en uitbundiger.
De grafdelver bij 't Hart en Tylers Barnaby doen allebei nederig werk, en allebei kijken ze daarbij diep in het leven van anderen. Tyler is Amerikaans en huiselijker, maar haar mix van humor en mededogen sluit mooi aan.
Gedeeld: met humor, langzaam opbouwend en toegankelijk
Een excentrieke weduwe neemt een slungelig meisje als klusjeshulp aan, en dat blijkt een wending in beider leven. Tyler mengt net als De vlieger humor en verdriet in een verhaal over gewone mensen en eenvoudig handwerk.
Cosimo klimt na een ruzie in een boom en komt er nooit meer uit, een eigenzinnig besluit dat net zo onwaarschijnlijk is als een heel kerkhof met de hand verhuizen. Calvino vertelt even speels, met sagen en geschiedenis door elkaar.
Biesheuvel reist door zijn eigen werkkamer en maakt van elk ding een avontuur. Wie in De vlieger genoot van de manier waarop sagen en gewoon werk door elkaar lopen, vindt hier dezelfde verbeelding in korte verhalen.
Gedeeld: met humor, langzaam opbouwend en literair
Protestant tussen katholieke graven: de grafdelver van 't Hart staat midden in de botsing van geloven waar ook Reve graag mee speelt. In deze late roman lacht Reve via een angstige schrijver vooral om zichzelf, eerbiedig en oneerbiedig tegelijk.
Gedeeld: met humor, langzaam opbouwend en literair