Boeken zoals Als ze het over Marokkanen hebben

Waarom deze past

Grunberg schrijft hier over Imre Kertész en de nasleep van de Holocaust; Harry Mulisch volgde in 1961 het proces tegen Eichmann en schreef er een van de scherpste Nederlandse verslagen over. Over schuld en gehoorzaamheid, en wat de oorlog betekent voor wie erna leeft.

Gedeeld: emotioneel, literair en gebaseerd op ware gebeurtenissen

Waarom deze past

Grunberg denkt in deze bundel na over wat Joods zijn voor hem betekent; Jessica Durlacher graaft in het leven van haar opa, een zanger die in de kampen omkwam. Een familiegeschiedenis die laat zien wat de oorlog doorgeeft aan de generaties erna.

Gedeeld: emotioneel, literair en gebaseerd op ware gebeurtenissen

Waarom deze past

Grunberg sprak op 4 mei in een lege kerk; Daan Heerma van Voss trok in 2015 naar het kamp waar zoveel herdenkingen om draaien. Een jonge schrijver die onderzoekt hoe je je verhoudt tot een verleden dat je zelf niet hebt meegemaakt.

Gedeeld: emotioneel, literair en gebaseerd op ware gebeurtenissen

Waarom deze past

Wat er gebeurt als mensen worden teruggebracht tot een groep, beschrijft Stefan Zweig vanuit eigen ervaring: hij schreef deze herinneringen aan het Europa van voor de catastrofe in ballingschap. Een klassieker naast Grunbergs rede over identiteit.

Gedeeld: emotioneel, literair en gebaseerd op ware gebeurtenissen

Waarom deze past

Een schrijver die zijn stem verheft tegen het denken in groepen: Thomas Mann waarschuwde in de jaren dertig vanuit ballingschap voor het fascisme. De 4 mei-rede van Grunberg staat in die traditie, en deze essays laten zien hoe dringend die waarschuwing ooit klonk.

Gedeeld: historische setting, literair en gebaseerd op ware gebeurtenissen

Waarom deze past

George Orwell zag de jaren dertig en de oorlog van dichtbij en hield er een dagboek over bij. Wie in de teksten van Grunberg de vraag herkent hoe je als schrijver positie kiest in een verscheurde tijd, vindt bij Orwell het oorspronkelijke voorbeeld.

Gedeeld: literair, oorlog en gebaseerd op ware gebeurtenissen

Waarom deze past

Grunberg schrijft hier ook over zijn jeugd; Orhan Pamuk wijdde er een heel boek aan en beschrijft hoe hij opgroeide in een stad en een familie die allebei hun glorie zagen verdwijnen. Weemoedig, persoonlijk en literair.

Gedeeld: emotioneel, literair en gebaseerd op ware gebeurtenissen

Waarom deze past

Een jongere schrijver die de Tweede Wereldoorlog letterlijk naloopt: Jaap Robben volgt in 2019 te voet de route van de geallieerden uit 1944. Net als de 4 mei-rede van Grunberg een boek over wat herdenken vandaag nog betekent.

Gedeeld: emotioneel, literair en gebaseerd op ware gebeurtenissen