Boeken zoals Het verre paradijs

Waarom deze past

Net als Daniel Rooke en Tarunga staan de verteller en Oeroeg aan twee kanten van een koloniale scheidslijn, en toch groeit er iets echts tussen hen. Haasse doet dat in een dun boek over Nederlands-Indië; Grenville neemt de tijd in de eerste jaren van de kolonie bij Sydney.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en literair

Waarom deze past

Een stille, schrandere jongen die zich niet thuis voelt in zijn omgeving en op een onverwachte plek een vriend vindt: dat verbindt Daniel Rooke met Anton uit Over het water. Van den Brink zet het neer op de rivier in de zomer van 1939 in plaats van bij een afgelegen sterrenwacht.

Gedeeld: emotioneel, langzaam opbouwend en literair

Waarom deze past

Het verre paradijs draait om een vriendschap tussen twee mensen die elkaar een andere manier van kijken leren. Hesse doet dat met een strenge denker en een rusteloze dromer in een middeleeuws klooster: verder weg in de tijd, maar even rustig en bedachtzaam verteld.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en literair

Waarom deze past

Daniel Rooke voelt zich veiliger bij zijn sterrenkaarten dan bij mensen, en Ishiguros butler Stevens verschuilt zich net zo achter zijn plicht bij lord Darlington. Weinig actie, veel onder de oppervlakte, en beide boeken bouwen hun gevoel heel langzaam op.

Gedeeld: historische setting, langzaam opbouwend en literair

Waarom deze past

Ook Le Guin schrijft over een jonge idealist in het begin van de negentiende eeuw, in een verzonnen land in Centraal-Europa in 1825. Wie de precieze, geduldige stijl van Grenville waardeert, vindt hier dezelfde aandacht voor één leven tegen een groot historisch decor.

Gedeeld: historische setting, langzaam opbouwend en literair

Waarom deze past

Grenville laat de stichting van een kolonie zien door de ogen van één jonge officier; García Márquez doet hetzelfde met de laatste reis van Simón Bolívar over de rivier naar de kust. Weelderiger zinnen dan bij Grenville, maar dezelfde historische ernst.

Gedeeld: historische setting, langzaam opbouwend en literair

Waarom deze past

Wie in Het verre paradijs geraakt wordt door hoe Rooke het onrecht tegenover de Aboriginals ziet, vindt bij Harper Lee een verwante blik. Scout kijkt als kind naar racisme in een stadje in Alabama in de jaren dertig, Rooke als buitenstaander naar de nieuwe kolonie.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en literair

Waarom deze past

Taal als brug naar een ander mens speelt in Het verre paradijs een hoofdrol, en ook bij Vonne van der Meer moet een meisje een nieuwe taal leren nadat ze in 1956 met haar moeder uit Boedapest naar Amsterdam vlucht. Kleiner van schaal, even fijngevoelig.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en literair

Waarom deze past

Grenville baseerde Daniel Rooke op een echte marineofficier en diens notitieboekjes; Thomas Mann bouwt zijn roman rond de echte Charlotte Kestner, die in 1816 in Weimar aankomt. In allebei gaat het meer om gedachten en gesprekken dan om gebeurtenissen.

Gedeeld: historische setting, langzaam opbouwend en literair

Waarom deze past

Sarah Waters laat net als Grenville een historische periode tot in kleine details leven, hier het krappe Londen van 1922. Het tempo is even geduldig, en ook hier draait alles om een band tussen twee mensen die de buitenwereld niet zou begrijpen.

Gedeeld: historische setting, langzaam opbouwend en literair

Waarom deze past

Het verre paradijs begint met een schooljongen die zijn slimheid verstopt voor pestkoppen, en ook David Copperfield beleeft een harde schooltijd. Daarna lopen de wegen uiteen: Dickens volgt een heel leven in Engeland, Grenville vaart met Rooke naar de andere kant van de wereld.

Gedeeld: emotioneel, langzaam opbouwend en literair

Waarom deze past

Joseph Roth schrijft over een man die door de geschiedenis wordt ingehaald: Franz Ferdinand Trotta leeft zorgeloos in Wenen tot de Eerste Wereldoorlog uitbreekt. Korter en melancholieker dan Grenville, met dezelfde aandacht voor een tijdperk dat verdwijnt.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en literair