Boeken zoals Exodus

Waarom deze past

Ook van Uris, en een logisch volgend boek: waar Exodus begint bij de overlevenden, gaat Mila 18 terug naar Warschau in 1939, als de Joodse inwoners stap voor stap het getto in worden gedreven. Dezelfde verteller met oog voor verzet, alleen beklemmender en dichter op één stad.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en oorlog

Waarom deze past

Exodus schetst in grote lijnen hoe de Joodse gemeenschap in Palestina groeide. Navarro maakt van die vroege jaren een eigen familieroman: Russische Joden die rond 1900 aankomen en daar een nieuw bestaan opbouwen. Trager dan Uris, maar een goede aanvulling op zijn voorgeschiedenis.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en oorlog

Waarom deze past

Exodus laat een staat ontstaan door de ogen van mensen die er middenin staan; Adichie doet dat met Biafra, in het Nigeria van de jaren zestig. Huisknecht Ugwu en Olanna geven die oorlog een gezicht. Intiemer dan Uris, maar even breed in wat er op het spel staat.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en oorlog

Waarom deze past

Ari Ben Canaan is in Exodus al een geharde strijder; Mendes kijkt naar een Joodse jongen in Antwerpen voor wie de oorlog net begint. Korter en vlotter dan Uris, en een Belgische invalshoek op dezelfde jaren van vervolging.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en oorlog

Waarom deze past

De kampoverlevenden in Exodus willen vooruit, naar een nieuw land. Bij Mendes haalt het verleden een van hen veertig jaar later in, midden in een feestelijke avond in Oost-Duitsland. Een thriller over herinnering en schuld, kleiner dan Uris maar over dezelfde wonden.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en oorlog

Waarom deze past

Na Exodus, dat van de kampen naar Palestina trekt, laat Fallada de andere kant zien: gewone Berlijners onder Hitler. Otto en Anna Quangel verliezen in 1940 hun zoon en beginnen een stil, gevaarlijk protest met kaarten. Kleiner verzet dan bij Ari Ben Canaan, maar net zo moedig.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en oorlog

Waarom deze past

Een Amerikaan die zich mengt in de strijd van een ander volk: zo raakt de verpleegster in Exodus betrokken, en zo vecht Robert Jordan in 1937 aan republikeinse kant in Spanje. Hemingway houdt het bij een paar dagen in de bergen en één brug, strakker en soberder dan Uris.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en oorlog

Waarom deze past

Na de wereldpolitiek van Exodus is dit een stillere oorlogsroman: Yvonne Keuls schrijft over een Haags jongetje met een Joodse familiekant en een moeder die muziek maakte. De dreiging komt via de huiskamer binnen, niet via schepen en kampen.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en oorlog

Waarom deze past

Exodus draait om mensen op de vlucht; Ruyslinck begint in mei 1940, als een Antwerps gezin met duizenden anderen voor het oprukkende Duitse leger uit trekt. Een korte, rauwe Vlaamse oorlogsroman, een sober tegenwicht naast het brede epos van Uris.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en oorlog

Waarom deze past

Exodus laat zien hoe mensen in een strijd belanden die groter is dan zijzelf. Lamrabet volgt een jonge Amazigh uit Marokko die bij het begin van de Eerste Wereldoorlog naar het Franse front wordt gestuurd. Een vergeten stuk geschiedenis, kleiner verteld dan bij Uris.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en oorlog

Waarom deze past

In Exodus vechten mensen voor een land dat nog moet ontstaan; in De Witte garde klampt de familie Toerbin zich in het Kiev van 1918 vast aan een wereld die net verdwenen is. Boelgakov schrijft dichter en somberder, met dezelfde aandacht voor wat een burgeroorlog thuis aanricht.

Gedeeld: emotioneel, historische setting en oorlog

Waarom deze past

Exodus vertelt de voorgeschiedenis van een land over generaties en landen heen; Polen doet iets vergelijkbaars met drie families van verschillende stand, over bijna acht eeuwen. Michener vertelt rustiger, maar wie bij Uris de lange lijnen van de geschiedenis waardeert, zit hier goed.

Gedeeld: historische setting, meerdere generaties en oorlog